Overslaan en naar de algemene inhoud gaan

U bent hier

Hiv in België: feiten en cijfers

Sensoa reageert voorzichtig positief op de daling van het aantal nieuwe diagnoses bij homomannen in Vlaanderen. Wat ons bijzonder hoopvol stemt is dat 96% van de mensen met hiv die behandeld worden in 2015, een onderdrukte virale lading hebben. Deze cijfers komen uit het rapport “Epidemiologie van Aids en Hiv-infectie in België – Toestand op 31 december 2015” van het Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid (WIV – ISP).

Nieuwe diagnoses, verschil in de regio’s

In 2014 stelde men een daling vast met 19% van het aantal nieuwe diagnoses met hiv bij mannen die seks hebben met mannen. In 2015 werd een lichte toename vastgesteld van het aantal nieuwe diagnoses bij homomannen, maar er zijn regionale verschillen. Want in Vlaanderen daalde dit met 3% 

De gestage stijging van het aantal nieuwe diagnoses tussen 1997 en 2013 ligt achter ons. Wat er schuilgaat achter de regionale verschillen is onduidelijk. In Vlaanderen lijkt het combineren van verschillende preventietechnieken (combinatiepreventie) te werken. Wel blijkt de noodzaak van een specifiek hiv-plan voor Brussel. Samen met Sensoa stelden eerder dit jaar verschillende Brusselse organisaties en beleidsmakers een actieplan op. Nu is het zaak om dit te vertalen naar concrete engagementen.

Minder diagnoses onder heteroseksuelen

Daarnaast wijst het rapport op een daling met 11% van het aantal nieuwe diagnoses met hiv via heteroseksuele overdracht. Deze is vooral toe te schrijven aan de daling bij personen uit zwart Afrika (Sub-Saharaans Afrika), al blijkt die daling zich vooral voor te doen bij de mannen. De precieze oorzaak van deze daling is nog moeilijk in te schatten. Mogelijks speelt het migratiebeleid een rol, alsook attitudes ten opzichte van testen onder de doelgroep. Afrikaanse vrouwen nemen een aandeel in van 2/3 van de nieuwe diagnoses bij personen uit zwart Afrika. 

De cijfers die betrekking hebben op deze groep zijn evenwel moeilijk te interpreteren omdat ze nauw samenhangen met migratiegolven. 

Combinatiepreventie: veilig vrijen promoten, testen aanmoedigen…

Er is geen een-op-een relatie tussen de nieuwe diagnoses die worden vastgesteld en het sensibiliseren van de doelgroep. Nieuwe besmettingen zijn het resultaat van de combinatie van onder meer het (beïnvloeden van) het gedrag van de doelgroep, de beschikbaarheid van preventiemiddelen (condooms, PrEP...) en de mogelijkheid van vroege behandeling die nieuwe infecties helpt voorkomen. Nieuwe diagnoses worden onder meer beïnvloed door het testbeleid en testgedrag zodat nieuwe infecties ook worden vastgesteld en van de instroom van mensen uit gebieden waar hiv veel voorkomt. Het antwoord bestaat dan ook uit combinatiepreventie.

Sensoa blijft dan ook inzetten op het promoten van condoomgebruik en het verspreiden van condooms en glijmiddelen. Daarnaast sporen we homomannen aan om zich regelmatig te laten testen en voeren we sensibiliseringsacties voor een goede seksuele gezondheid. Ook het ondersteunen van het project Swab2Know van het Instituut voor Tropische Geneeskunde past daarin: veldwerkers van Sensoa verzamelen in homo-uitgaansgelegenheden speekselstalen van homomannen die zich willen laten testen op hiv. 

Testen is één van de sleutelfactoren in preventie van hiv, want wie zijn diagnose kent zal veilig(er) vrijen en kan behandeld worden. Het aantal testen in België blijft relatief stabiel. Bovendien blijkt dat een derde van de tests op initiatief van de patiënt werden uitgevoerd en dat vooral mannen die seks hebben met mannen daarin goed scoren (44% op eigen initiatief).

Homomannen scoren ook bijzonder hoog in vroegtijdige diagnoses (diagnoses kort na de infectie): 43% tegenover 20% bij heteroseksuelen Laattijdige diagnoses, een diagnose waarbij de afweer al verzwakt is, blijven een probleem : 35% van de diagnoses is laattijdig, 27% bij homomannen. Nuance daarbij is dat we vermoeden dat personen die al een tijdje geïnfecteerd zijn, nu beter bereikt worden en zich toch laten testen.

Jo vandeurzen, Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin stelt “Het is verheugend vast te stellen dat onze sensibiliseringscampagnes voor veilig vrijen een positief effect hebben. Uit de cijfers blijkt ook dat een doelgroepspecifieke aanpak resultaten oplevert.”

… en behandelen!

Sensoa is ook verheugd te merken dat 96% van de mensen met hiv die behandeld worden in 2015 een onderdrukte virale lading hebben. Medicatie opstarten na een hiv-diagnose is in de eerste plaats goed voor de gezondheid van de persoon met hiv én het vermindert ook de kans op overdracht van hiv. Minister De Block beloofde vanaf 2017 medicatie onmiddellijk na de diagnose terug te betalen. Sensoa is verheugd met deze beleidskeuze en is ervan overtuigd dat dit in de toekomst zal bijdragen tot een verdere daling van de nieuwe infecties.