We stelden een beleidsplan op voor de periode van 2016 tot 2020. We keken naar hoe we in het verleden werkten. We plannen hoe we in die periode verder werken. En waar we specifiek aandacht aan geven.

Het Belgisch Hiv-plan werd opgesteld voor de periode van 2014 tot 2016. Wat werd gerealiseerd? Hoe gaan we verder?

Sensoa Beleidsplan 2016-2020

Het beleidsplan kwam tot stand door een kritische doorlichting van onze werking. Onze methodieken en acties werden onderbouwd. We zorgden ervoor dat betrokkenen participeerden. Bijvoorbeeld experts, collega’s uit organisaties of sectoren waar we mee samenwerken én vertegenwoordigers van de belangrijkste groepen waarvoor wij werken.

Het beleidsplan is een mix van het voortzetten van interventies die hun waarde hebben bewezen en initiatieven die anticiperen op recente en toekomstige evoluties.

We maken ons sterk dat dit plan bijdraagt aan: 

  • het inperken van nieuwe besmettingen met soa
  • het correct en consistent gebruik van anticonceptie
  • het voorkomen van seksueel grensoverschrijdend gedrag
  • een goede seksuele en relationele vorming
  • stigma en discriminatie tegengaan die de seksuele gezondheid hinderen

Kinderen en jongeren verdienen goede RSV

Kinderen en jongeren zijn een belangrijke doelgroep voor Sensoa. We ondersteunen leraars en andere intermediairs. We ontwikkelen en verspreiden methodieken voor relationele en sekuele vorming (RSV). Jaarlijks is er de Week van de Lentekriebels. We zetten het onderwijs en het jeugdwerk ertoe aan om RSV op te nemen in leerplannen en de eigen jaarwerking.

Preventie van seksueel grensoverschrijdend gedrag is belangrijk. Instellingen en organisaties gebruiken methodieken en beleidsinstrumenten ter preventie van seksueel grensoverschrijdend gedrag. Het gaat over het Sensoa Vlaggensysteem en het Raamwerk Seksualiteit en Beleid

Blijvend inzetten op seksuele gezondheid van homomannen

Homomannen in Vlaanderen en Brussel krijgen meer dan gemiddeld te maken met hiv en soa. Daarom blijven we actief bij deze doelgroep. Bijvoorbeeld door bezoeken aan bars en fuiven en deelname aan gay prides. We werken aan de beschikbaarheid van gratis condooms en glijmiddelen in bars waar seks ter plaatse mogelijk is.

We zetten een campagne ‘Ik weet wat ik doe’ op. Die gaat breder dan enkel seksuele gezondheid. Ze heeft ook aandacht voor relaties en geestelijke gezondheid van homomannen. De campagne wordt actief verspreid en bekendgemaakt in het terreinwerk.

We plannen een onderzoek naar de noden en behoeften van oudere homomannen. We gaan na of en welke specifieke initiatieven we voor hen kunnen ontwikkelen.

Mensen met hiv ondersteunen en informeren

We zetten onze werking naar mensen met hiv voort. Deze activiteiten worden niet langer betoelaagd door de beheersovereenkomst met de Vlaamse overheid. We finanicieren deze activiteiten met giften, sponsoring en benifiet: 

  • de directe ondersteuning van mensen met hiv via counseling
  • het organiseren van lot- en bondgenotencontact
  • workshops
  • ontmoetingsmomenten

Informatieverstrekking en activiteiten die stigma en discriminatie op basis van hiv aanpakken, blijven wel opgenomen in de beheersovereenkomst.

Seksuele gezondheid voor anderstaligen

We zetten in op een implementatie van www.zanzu.be. Zanzu.be is onze meertalige website met begrijpelijke basisinformatie over seksuele en reproductieve gezondheid. Deze site is een tool voor professionelen die in contact komen met kwetsbare migranten zoals nieuwkomers, vluchtelingen en mensen zonder papieren.

Sensoa organiseert de jaarlijkse netwerkdag voor professionelen die met kwetsbare migranten werken. Zo verwerven zij nieuwe inzichten en wisselen ze ervaringen uit.

Informeren en sensibiliseren van algemeen publiek

We informeren het algemeen publiek over seksualiteit en relaties, vooral via www.allesoverseks.be

Daarnaast plannen we een drietal mediacampagnes rond seksuele gezondheid.
Verder onderzoeken we welk aanbod we kunnen ontwikkelen naar vijftigplussers en naar mensen die frequent seksuele contacten met meerdere partners hebben.

Deskundigheid bevorderen van professionals

We zetten in op deskundigheidsbevordering in samenwerking met opleidingsinstituten en beroepsverenigingen (o.a. huisartsen en gynaecologen, klinisch psychologen en seksuologen).

Wij ijveren voor een prominente plaats van seksuele gezondheid en rechten in de opleiding van diverse beroepen.

We hebben een samenwerkingsakkoord met Aditi vzw. Aditi sensibiliseert rond seksuele gezondheid, intimiteit en seksualiteit in:

  • de sectoren van residentiële en ambulante voorzieningen voor mensen met een handicap, 
  • woonzorgcentra, 
  • thuiszorgdiensten,
  • voorzieningen voor geestelijke gezondheidszorg. 

Zo zorgen we mee voor adequate informatie en een passend aanbod van advies en deskundigheidsbevordering.

Meer aandacht voor onze thema's internationaal

We blijven ijveren voor aandacht voor hiv en seksuele en reproductieve gezondheid en rechten in de ontwikkelingssamenwerking en het beleid van de Vlaamse en federale regering. We zijn lid van tal van nationale en internationale netwerken, en nemen het secretariaat op van de informele parlementaire groep Parlementairen voor Agenda 2030.

Samenwerken als basiswaarde

Om ons beleidsplan waar te maken, is samenwerking met professionelen en met vertegenwoordigers van organisaties en voorzieningen cruciaal. We hechten belang aan het creëren van (structurele) partnerschappen en participatie.

Sensoa en het Belgisch Hiv-plan 2014 - 2019

Ruim 30 jaar geleden werd voor het eerst gesproken over hiv. Mondiaal bleek dat hiv, in sub-Saharaanse landen, een enorme impact te hebben. In België en andere West-Europese landen waren het voornamelijk mannen die seks hebben met mannen en sub-Saharaanse migranten die hiv opliepen via seksueel contact.

Met de antiretrovirale medicatie werd hiv eind jaren negentig een chronische infectie. Toch bleven mensen met hiv hinder ondervinden van hun leven met hiv.

Bijvoorbeeld bij:

  • omgaan met bijwerkingen van de medicatie
  • in je omgeving ervoor uitkomen dat je hiv hebt
  • met je sekspartners over veilig vrijen praten
  • je medicatieregime aanhouden en integreren in je leven
  • omgaan met de soms discriminerende houding van anderen
  • strengere regelgeving in verzekeringen

Sinds 2014 is er een Hiv-plan voor België. Sensoa is samen met andere organisaties in de ontwikkeling én de opvolging van het Plan betrokken.
Voor 2014 werd gewerkt zonder een overkoepelend hiv-plan voor België over de verschillende bevoegdheden. En zo een beleid is nodig. De verschillende disciplines, vakgebieden en bevoegdheden die een aanbod doen, vergen afstemming. Interventies brengen zo een groter effect teweeg.

Doelstellingen Hiv-plan:

  • Het aantal nieuwe gevallen van hiv-infecties verminderen. Daarbij worden de omstandigheden voor een verantwoorde en bevredigende seksualiteit bevorderd
  • De toegang bevorderen tot diensten en programma’s gespecialiseerd in hiv die instaan voor preventie, opsporing, zorg en kwaliteitsvolle begeleiding, binnen een kader van universele toegang tot gezondheid
  • Alle vormen van stigmatisering en discriminatie verminderen. Ook als ze gebaseerd zijn op het serologische statuut of de gezondheidstoestand

Combinatiepreventie betekent: 

  • minder nieuwe infecties
  • preventie en zorg worden niet meer gezien als 2 losstaande elementen in de aanpak van hiv
  • blijven ondersteunen van veilig vrijen
  • vroegtijdige opsporing van hiv
  • tijdige behandeling van hiv
  • het ondersteunen van therapietrouw én 
  • het bestrijden van diverse vormen van discriminatie omwille van hiv

De resultaten in het hiv-plan van 2015 tot 2018

  • Het hiv-testaanbod werd gediversifieerd: de Hiv-zelftests zijn voortaan verkrijgbaar via de apotheek en hiv-oriëntatietesten worden uitgevoerd door niet-medici
  • PrEP is beschikbaar en gedeeltelijk terugbetaald in België voor specifieke doelgroepen
  • Onmiddellijke opstart van hiv-medicatie na de diagnose is volledig terugbetaald
  • Onmiddellijke opstart van HCV-behandeling na de diagnose is volledig terugbetaald
  • HPV-vaccinatie gebeurt voortaan genderneutraal
  • 3 bijkomende Hiv Referentiecentra werden erkend
  • Hiv-conventies werden vernieuwd met inbegrip van een regeling voor PrEP-opvolging
  • De Positieve Raad werd opgericht en erkend
  • De behandeling van syfilis werd terugbetaald
  • Soa-en hiv-richtlijnen werden ontwikkeld voor huisartsen

Daarnaast werden initiatieven verder gezet in de primaire preventie, zorg en kwaliteit van leven. In de opvolging van het Hiv-plan bleven professionelen en doelgroepen zelf betrokken. 

Ieder jaar presenteert het Monitoring Comité een stand van zaken in de voortgang van het Hiv-Plan op het BREACH-symposium. In deze PDF’s krijg je een overzicht van de resultaten per jaar:

Het hiv-plan na 2019

Sensoa is vragende partij voor de ontwikkeling van een Hiv Plan 2020-2025. We willen aandacht voor:

  • nieuwe trends
  • verdere medische ontwikkelingen 
  • de door België onderschreven internationale engagementen rond hiv
  • groeiende populatie mensen met hiv 

Investeringen in preventie, met inbegrip van een toegankelijk en laagdrempelig soa- en hiv-testbeleid, blijven daarbij belangrijk. Andere aandachtspunten zijn: investeren in kwaliteitsvolle en multidisciplinaire hiv-zorg, bestrijden van hiv-gerelateerde discriminatie en het wegnemen van barrières die de toegang tot PrEP belemmeren (kostprijs, wachttijden, etc.).