Jongen van 5 zwiert in kleedkamer met zijn piemel

Ⓒ Sensoa

In een gemengde kleedkamer maken kinderen zich klaar voor de zwemles. Een jongen van 5 staat op een bankje en roept ‘Zie mijn piemel zwieren’. Iedereen lacht. 

Beoordeel de situatie

Toets de situatie af aan de 6 criteria voor gezond seksueel gedrag. We beoordelen hier het gedrag van de jongen. 

1.

Is er wederzijdse toestemming?

Is er hier duidelijke wederzijdse toestemming? En beleven alle partijen er plezier aan? 

Aanvaardbaar

De kinderen moeten erom lachen. 

2.

Is er vrijwilligheid?

Is er in deze situatie enige mate van dwang, druk of beloning aanwezig? 

Aanvaardbaar

De anderen kijken vrijwillig toe.  

3.

Is er gelijkwaardigheid?

Zijn beide partijen gelijkwaardig aan elkaar? 

Aanvaardbaar

Alle kinderen zijn even oud, ze zijn dus gelijkwaardig.

4.

Past het gedrag bij de leeftijd en ontwikkeling?

Is het gedrag gepast binnen de leeftijd en ontwikkeling volgens onderzoek?

Aanvaardbaar

Dit soort spelletjes hoort bij de leeftijd. 

5.

Kan het gedrag in deze omgeving en context?

Stoort het gedrag niemand en wordt de privacy gerespecteerd? 

Aanvaardbaar

Dit speelt zich af in de besloten ruimte van een kleedkamer.

6.

Is er zelfrespect?

Heeft dit gedrag negatieve gevolgen voor de jongen zelf? Is het zelfrespect van de jongen in gevaar?

Aanvaardbaar

De jongen kan hier geen schade van ondervinden.   

Groene vlag

Het gedrag in deze voorbeeldsituatie krijgt volgens het Sensoa Vlaggenysteem een groene vlag.

Bekijk de kenmerken voor deze vlag

Er is sprake van groen (aanvaardbaar) gedrag als

  • er een duidelijke wederzijdse toestemming is
  • er geen enkele vorm van druk of dwang gebruikt wordt
  • beide partijen gelijkwaardig zijn
  • het gedrag ook bij leeftijdsgenoten geobserveerd wordt
  • het gedrag niet aanstootgevend is voor anderen
  • het gedrag niet schadelijk is voor het kind of de jongere zelf

Hoe reageer je op deze situatie? 

Reactie tegenover het jongetje: 

"Je hebt met je piemel staan zwaaien in de kleedkamer. Was dat grappig? Het is oké om je niet te schamen. Als je dat niet buiten de kleedkamer doet."  

Reactie tegenover de andere kinderen:

"Als je niet graag hebt dat hij dat doet, mag je dat zeggen.’

Voor jou als begeleider:

Het is goed om toezicht te houden. Meestal blijft het bij een spelletje en stopt het gedrag vanzelf. Anders kan je bijsturen. Tegenover de ouders is het belangrijk dit gedrag te normaliseren. 

Algemene richtlijnen voor reageren bij groene vlag

  1. Stop het gedrag niet.
  2. Benoem of bevraag wat je ziet of hoort.
  3. Reageer empathisch: bespreek gevoelens van alle betrokkenen.
  4. Bevestig het gedrag. Leg uit waarom. 

Meer informatie over de ‘richtlijnen tot handelen’ vind je in het pakket ‘Buiten de lijnen’.

Bekijk het beleid in je organisatie

Afspraken en omgangsregels kunnen regelmatig aangepast worden. Geef betrokkenen de kans om zich hierover uit te spreken. Zolang iedereen zich er comfortabel bij voelt, is alles oké.

Een gescheiden kleedkamer kan een oplossing zijn als ouders dat belangrijk vinden.

Wil je na deze situatie het beleid van je organisatie bijsturen? 

Bekijk ‘het Vlaggensysteem zelf integreren in je beleid’

Gelijkaardige situaties van seksueel gedrag

Ⓒ Sensoa

Situatie: Een groepje van 17-jarige jongens zijn op scouts-kamp masturberen zich in een tent en hebben lol. Hoe reageer je gepast met het Vlaggensysteem van Sensoa?

Ⓒ Sensoa

Tekening situatie op kaart: Twee jongens van 10 logeren bij elkaar. Ze laten hun erectie zien. Hoe reageer je gepast met het Sensoa Vlaggensysteem?

Ga aan de slag met het Vlaggensysteem