Een les over de puberteit gaat over lichamelijke veranderingen, maar ook over de gevoelens daarbij. Bekijk de lestips en materialen.

Vragen van jongeren over de puberteit

  • Wanneer kom ik in de puberteit?  
  • Waarom krijg ik lichaamshaar? 
  • Wat gebeurt er in de puberteit? 
  • Wat is de groeispurt?  
  • Wat zijn hormonen? 

Bekijk de vragen over puberteit op Allesoverseks

Puberteit in de seksuele ontwikkeling

  • De puberteit begint ongeveer rond 11 jaar en duurt tot 18 jaar
  • Meisjes starten ongeveer 2 jaar vroeger
  • Hormonen zetten de veranderingen in gang
  • Pubers zijn vaak onzeker over die veranderingen

Lees meer over de puberteit

Leerdoelen voor een les over de puberteit

Vorming over de puberteit betekent werken aan kennis. Maar ook aan de ontwikkeling van communicatievaardigheden en attitudes.

Leer jongeren praten over hun ontwikkeling en hun gevoelens daarbij. 

Kinderen en jongeren

  • weten hoe hun lichaam zal veranderen in de puberteit (beharing, hormonen, geslachtskenmerken, menstruatie, zaadlozing)
  • verzorgen hun lichaam op een veilige manier
  • kunnen praten over de emoties die gepaard gaan met de puberteit
Kinderen voorbereiden op wat ze later gaan ontdekken, dat maakt me blij
Ilse Mattens, pedagogisch begeleider in de Wereld van Kina, Gent

Tips voor een les over de puberteit

Zorg voor een veilige sfeer  

Maak bij het begin van je les enkele afspraken om een veilige ruimte te creëren. Je kan dat doen aan de hand van de PICKASOLL-regels. Schrijf ze op het bord, zodat je er tijdens de les naar kan verwijzen.

Bespreek hoe het lichaam verandert 

Praat over lichaamsbouw, beharing, borsten, stem. Kijken ze uit naar die veranderingen of zijn ze ook bang?

Bespreek de verschillen. Elk lichaam is anders, en elk lichaam is oké. Meisjes veranderen iets vroeger dan jongens. En je mag trots zijn op je lichaam. 

Welke lichamen zien ze in de media? 

Vraag aan je leerlingen welke lichamen ze in de (sociale) media zien. Lijken deze mensen op de mensen in hun omgeving? Wat maakt mensen mooi?

Hoe verzorg je je lichaam?  

  • Vertel over puistjes, borstgroei, haargroei
  • Hoe ga je om met ongepaste erecties?
  • Vertel over menstruatie, zaadlozing en witverlies   

Zorg voor steun

Kinderen en jongeren hebben het vaak moeilijk met hun veranderende lichaam: ‘Ben ik wel normaal?’. Ze vinden het heel geruststellend als ze horen dat hun leeftijdsgenoten dezelfde onzekerheden hebben.

Verwijs door naar goede hulpbronnen

Check of je leerlingen goede hulpbronnen kennen.

Ze vinden informatie op Watwat.be, AWEL of bij het Centrum voor Leerlingenbegeleiding. 

Lesmaterialen over de puberteit

De dokter Bea show

Sensoa en KetNet
Audiovisueel materiaal | Van 9 tot 12 jaar
AankopenOnline bekijkenOntlenen

Lesmodules bij de Ketnet-serie. Module 7 gaat over de puberteit

'k Zag 2 beren - werkmap

Erika Frans
Les- en vormingsmateriaal | Van 3 tot 11 jaar
AankopenDownloadenOntlenen

Lesmap over relaties en seksualiteit. Ook met methodieken over de puberteit.

Opleiding voor professionals over seksuele opvoeding

In deze opleiding leer je praten met kleuters en kinderen over relaties, lichaam en seksualiteit. We passen de inhoud aan aan jouw setting of doelgroep.

Leer met jongeren praten over seksualiteit en relaties. Programma opbouwen, lesmaterialen, begeleidershouding

Hoe vertelt Ilse over de puberteit? Praktijkverhaal

Ilse is pedagogisch begeleider in De Wereld van Kina in Gent. Voor kinderen en jongeren vind je hier de tentoonstellingen 'k Zag 2 Beren' en 'Goede Minnaars'.